Je staat naast je nieuwe auto, je pakt de sleutel en je ziet het meteen: er is geen derde pedaal. Automaat rijden voelt de eerste minuut vreemd, vooral voor wie jaren heeft geschakeld. Je linkervoet weet niet waar hij heen moet en je rechterhand zoekt naar een pook die er niet is.
Het goede nieuws is dat bijna alles wat je al kunt, gewoon blijft werken. Je stuurt, je remt, je let op het verkeer. Alleen het schakelen verdwijnt, en daarmee ook een deel van het gedoe.
De eerste minuten op een rustige plek
Oefen niet meteen in de spits. Kies een lege parkeerplaats, een rustige straat of een stuk terrein waar niemand haast heeft. Een paar minuten rondjes rijden is genoeg om de basis in je vingers te krijgen.
Zet je stoel zo dat je lekker zit en je rechtervoet goed bij beide pedalen kan. Dat zijn er twee: links de rem, rechts het gas. Je gebruikt voor beide alleen je rechtervoet, en dat is het grootste verschil met wat je gewend bent.
Dat betekent ook dat je linkervoet niets meer te doen heeft. Leg hem plat op de voetsteun of op de vloer, ver weg van de rem. Het kan gebeuren dat je in het begin per ongeluk met je linkervoet de rem raakt, omdat hij zoekt naar een koppeling. Dat gaat vanzelf over als je weet dat het zo werkt.
Automaat rijden en de standen die je tegenkomt
Bij een automaat kies je een stand in plaats van een versnelling. De meeste auto’s laten je dat doen met een hendel, een knop of een draaiknop. De letters zijn overal vrijwel gelijk:
- P staat voor parkeren. De auto staat vast, dus gebruik je deze stand als je uitstapt.
- R is achteruit.
- N is neutraal, de auto rolt vrij.
- D is vooruit rijden. De auto kiest zelf de versnelling.
Vaak is er daarnaast een stand waarmee je zelf op- en terugschakelt, of een stand voor sneller optrekken. Kijk daarvoor in de handleiding van jouw auto, want de bediening verschilt per auto.
Meestal moet je de rem intrappen voordat je de auto uit P haalt. Dat is bedoeld als veiligheid en hoort bij het ontwerp. Trap de rem dus in, kies D of R, en laat de rem rustig los.
Kruipen en optrekken
Zodra je de rem loslaat in D, begint de auto langzaam te rijden zonder dat je gas geeft. Dat heet kruipen en het is de grootste geruststelling voor wie bang is dat de auto wegrolt of afslaat. Afslaan kan niet meer, want er is geen koppeling die losgelaten wordt.
Kruipen gebruik je ook om te manoeuvreren. Op een parkeerplaats of in een file kun je met alleen de rem rijden en regelen. Rem af, de auto stopt. Rem los, de auto beweegt voorzichtig mee. Geef pas gas als je echt weg wilt.
Bij een stoplicht hoef je niets bijzonders te doen. Houd je voet op de rem, dan staat de auto stil. Op een helling doe je dat ook. Veel auto’s hebben een hulpmiddel dat je helpt niet terug te rollen, maar vertrouw er niet blind op en leer jezelf aan om de rem vast te houden tot je zeker weet dat je wegrijdt.
Inparkeren en achteruit rijden
Inparkeren met een automaat is rustiger dan met een versnellingsbak, juist omdat je geen koppeling hoeft te beheersen. Kies R, laat de rem los en de auto kruipt zachtjes achteruit. Je hoeft alleen te sturen en te remmen.
Wissel je tijdens het parkeren van R naar D, laat de auto dan eerst helemaal stilstaan en kies dan pas de nieuwe stand. Door te wisselen terwijl de auto nog beweegt, slijt de bak onnodig. Even stilstaan is een kleine moeite en je auto bedankt je ervoor.
Heb je een auto met camera of sensoren, gebruik die dan gerust. Maar kijk toch ook zelf. Een scherm vervangt je blik over je schouder niet.
Ben je klaar met parkeren? Zet de auto in P voordat je de motor uitzet en uitstapt. Trek daarbij ook de handrem aan of zet de elektrische parkeerrem aan als je auto die heeft. Dat is een extra vangnet en het ontlast de bak.
Kleine gewoonten die het verschil maken
Een paar dingen zijn handig om vanaf het begin goed te doen:
- Rijd niet in N als je een helling afdaalt. De motor remt dan niet mee en de bak raakt onnodig belast.
- Wacht met schakelen van stand tot de auto stilstaat.
- Houd bij een stoplicht gewoon de rem ingetrapt. Wat je auto adviseert bij langer stilstaan, staat in de handleiding.
Het is ook goed om te weten dat je met flink doortrappen van het gas de bak kunt vragen terug te schakelen. Dat heet meestal kickdown en het is handig bij het inhalen. Gebruik het als je echt vermogen nodig hebt, niet als gewoonte.
Wil je weten hoe je op de lange termijn zuinig met zo’n auto omgaat, lees dan een automaat sparen in het dagelijks gebruik.
Wanneer wennen minder makkelijk gaat
Voor de meeste mensen voelt automaat rijden na een week of zo gewoon. Duurt het langer, geen probleem. Neem de tijd en vraag zo nodig iemand die er ervaring mee heeft om een stukje mee te rijden.
Merk je dat het echt niet bevalt? Dan hoef je dat niet te negeren. Soms past een andere auto of een andere rijstijl beter. Het is geen falen als je ontdekt dat schakelen toch jouw ding is.
Komt het zover dat je de automaat wilt wisselen, dan kun je meer lezen over een automaat verkopen. Besluit je dat hij weg mag, dan kun je vandaag nog een bod aanvragen. Vrijblijvend, en je beslist zelf.
Veelgestelde vragen
Wat doe ik met mijn linkervoet?
Niets. Leg hem plat neer, ver van de rem. Alleen je rechtervoet bedient de pedalen. Dat voelt in het begin vreemd en wordt snel normaal.
Kan ik afslaan met een automaat?
Niet op de manier die je van schakelen kent. Er is geen koppeling die je kunt laten opkomen. De auto kan wel stilvallen door een technisch probleem, maar dat heeft niets met jouw rijstijl te maken.
Moet ik bij elk stoplicht in N zetten?
Nee. Houd gewoon je voet op de rem. Wat jouw auto adviseert bij langer stilstaan, lees je in de handleiding.
Mag ik rijden met mijn rijbewijs voor een handgeschakelde auto?
Een rijbewijs gehaald op een handgeschakelde auto geldt voor beide. Andersom kan een beperking op het rijbewijs staan. Kijk voor de precieze regels op rijksoverheid.nl.